طلا و جواهرسازی فنی و حرفه ای
- ۱۸ عیار
عیار سکه اونس معمولاً ۲۴ عیار (طلای خالص) است، اما در سوال اشاره شده به ۱۸ عیار.
عیار نشاندهنده خلوص طلا است و از ۲۴ قسمت محاسبه میشود:
- ۲۴ عیار = طلای خالص (۱۰۰٪)
- ۱۸ عیار = ۱۸ قسمت طلا و ۶ قسمت فلز دیگر (۷۵٪ طلا)
- ۱۴ عیار = ۱۴ قسمت طلا و ۱۰ قسمت فلز دیگر (۵۸.۳٪ طلا)
بنابراین سکه اونس استاندارد جهانی معمولاً ۲۴ عیار است، اما برخی سکهها یا شمشها ممکن است ۱۸ عیار باشند که خلوص کمتری دارند.
- ۱۶ اونس
پوند (Pound) یک واحد اندازهگیری جرم در سیستم امپراتوری و آمریکایی است.
هر پوند معادل ۱۶ اونس (Ounce) میباشد.
این رابطه ثابت است و در مواردی مانند اندازهگیری وزن مواد غذایی یا اجسام مورد استفاده قرار میگیرد.
- در ضرب سکه
طلا بهعنوان یک فلز گرانبها، کاربردهای متنوعی دارد که یکی از مهمترین آنها در گذشته و حال، ضرب سکه بوده است. اما این تنها مورد نیست. از جمله معارف عمده طلا میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ضرب سکه و پول: به دلیل کمیابی، دوام و ارزش ذاتی، طلا برای ضرب سکه و پشتوانه پول استفاده میشود.
- جواهرسازی: طلا بهخاطر زیبایی و درخشش، در ساخت زیورآلات کاربرد گستردهای دارد.
- صنایع الکترونیک: به دلیل رسانایی الکتریکی عالی و مقاومت در برابر اکسیداسیون، در ساخت قطعات الکترونیکی استفاده میشود.
- سکه اشرفي
در دوره صفویه، واحد رسمی سکه نقره «اشرفی» نامیده میشد.
اشرفی سکهای از جنس نقره بود که به عنوان پول رایج در امپراتوری صفوی مورد استفاده قرار میگرفت. این سکهها معمولاً با عکس شاهان صفوی و نوشتههای اسلامی ضرب میشدند و در معاملات تجاری و روزمره کاربرد داشتند.
نام «اشرفی» بعدها در دورههای دیگر تاریخ ایران نیز برای سکههای نقره به کار رفت.
- الف-مس آنرا سخت می کنند
مس و نقره هر دو به عنوان آلیاژ طلا استفاده میشوند، اما دلایل متفاوتی دارند:
مس:
- طلای خالص بسیار نرم و انعطافپذیر است
- افزودن مس باعث افزایش سختی و استحکام طلا میشود
- مس رنگ طلا را به سمت قرمز متمایل میکند (طلای رزگلد)
- قیمت تمام شده را کاهش میدهد
نقره:
- نقره نیز سختی طلا را افزایش میدهد
- رنگ طلا را به سمت زرد کمرنگ یا سفید متمایل میکند
- در تولید طلای سفید کاربرد دارد
- 81/33 گرم
سکه کامل بهار آزادی که از طلای خالص (عیار ۲۴) ساخته میشود، وزن دقیقی برابر با ۸۱/۳۳ گرم دارد.
این وزن شامل موارد زیر است:
- وزن طلای خالص: ۷۸/۶۱ گرم
- وزن اضافی برای چکشخواری و ضرب سکه: ۲/۷۲ گرم
بنابراین وقتی میگوییم "سکه کامل"، منظور همان وزن استاندارد ۸۱/۳۳ گرم است که در بازار طلا و سکه معتبر شناخته میشود.
- معمولا بی رنگ است
سنگ محک یک ابزار مهم برای تشخیص فلزات قیمتی است که چند ویژگی کلیدی دارد:
- سختی بالا: معمولاً از جنس سیلیس یا بازالت ساخته میشود تا در برابر خراشیدن مقاوم باشد
- سطح متخلخل و زبر: برای گرفتن اثر فلز روی سطح طراحی شده است
- رنگ تیره: معمولاً سیاه، خاکستری تیره یا سبز تیره است تا تضاد رنگی با اثر فلز ایجاد کند
- عدم واکنش شیمیایی: با اسیدها و مواد شیمیایی مورد استفاده در آزمایش واکنش نمیدهد
در مورد رنگ باید توضیح داد که سنگ محک معمولاً تیره رنگ است، نه بیرنگ. این ویژگی
- آنها را در خود حل می کند
سنگ محک معمولاً از جنس سیلیس (مثل کوارتز) یا سایر مواد معدنی مقاوم ساخته میشود. اسیدهای معمولی مانند اسید کلریدریک یا سولفوریک ضعیف، تأثیر چندانی روی آن ندارند، اما تیزاب سلطانی که مخلوطی از اسید نیتریک و اسید کلریدریک با نسبت ۱ به ۳ است، قویترین اسید شناخته شده محسوب میشود.
تیزاب سلطانی توانایی حل کردن بسیاری از مواد معدنی و فلزات مقاوم (حتی طلا و پلاتین) را دارد. از آنجا که سنگ محک نیز از ترکیبات معدنی تشکیل شده، تیزاب سلطانی میتواند آن را در خود حل کند و روی سطح سنگ اثر خوردگی و فرسایش ایجاد نماید.
به همین دلیل در آزمایشگاه
- ۴نوع پوند توی
پوند به عنوان واحد وزن در سیستمهای مختلف اندازهگیری تعریف شده است. با توجه به پاسخ ارائه شده، چهار نوع اصلی پوند عبارتند از:
- پوند آوواردوپوا (Avoirdupois) - رایجترین نوع که در سیستم امپراتوری و آمریکایی استفاده میشود (حدود 453.6 گرم)
- پوند تروی (Troy) - برای فلزات گرانبها به کار میرود (حدود 373.2 گرم)
- پوند برج (Tower) - یک واحد تاریخی در انگلستان
- پوند دارو (Apothecaries') - در قدیم برای داروسازی استفاده میشد
این چهار نوع پوند در تاریخ و کاربردهای تخصصی مختلف
- 28/80 گرم
سکه اشرفی طلا یکی از سکههای رایج در ایران است که وزن استاندارد آن ۲۸.۸۰ گرم میباشد.
این وزن شامل:
- مقدار طلای خالص: حدود ۲۶.۴۰ گرم
- مواد آلیاژی: حدود ۲.۴۰ گرم
سکه اشرفی با عیار ۹۱۶ تولید میشود، یعنی ۹۱.۶ درصد آن طلای خالص است.
- ۱۴ اونس
پوند تروی یک واحد اندازهگیری وزن در سیستم تروی است که معمولاً برای فلزات گرانبها مانند طلا و نقره استفاده میشود.
هر پوند تروی معادل ۱۲ اونس تروی است، نه ۱۴ اونس.
سیستم تروی با سیستم اوزان معمولی (avoirdupois) متفاوت است:
- پوند تروی = ۱۲ اونس تروی
- پوند معمولی = ۱۶ اونس معمولی
بنابراین جواب صحیح ۱۲ اونس تروی است، نه ۱۴ اونس.
- از جنس سنگ های تزیینی
سنگ محک (که به آن سنگ لیدی یا سنگ آزمایش طلا نیز میگویند) معمولاً از جنس سنگهای تزیینی سخت و کممصرف مانند شیست سیاه یا بازالت انتخاب میشود.
دلایل استفاده از این نوع سنگها:
- سطحی سخت و یکنواخت دارند که خط میاندازد
- بافت ریزدانه و متراکم دارند که اثر فلز روی آن باقی میماند
- رنگ تیره دارند که تضاد خوبی با خطوط فلزات ایجاد میکند
- در برابر اسیدها و مواد شیمیایی مقاوم هستند
این سنگها در اصل برای آزمایش خلوص طلا و فلزات گرانبها با روش "خطاند
- 150 گرم
سوال درباره وزن یک توله حیوان پرسیده شده است.
جواب داده شده ۱۵۰ گرم است که نشان میدهد این توله بسیار کوچک و سبک وزن است.
این وزن معمولاً برای تولههای حیوانات کوچک مانند گربه، سگهای نژاد کوچک، یا برخی جوندگان مناسب است.
- هر دو سیاه می شوند
وقتی سکههای مریمی اوسس (سکههای نقرهای) و توله هندی (سکههای مسی) را حرارت میدهیم، هر دو سیاه میشوند، اما دلیل این تغییر رنگ در هر کدام متفاوت است:
- سکههای نقرهای (مریمی اوسس): در اثر حرارت، نقره با گوگرد موجود در هوا واکنش میدهد و سولفید نقره تشکیل میدهد که رنگ سیاه دارد.
- سکههای مسی (توله هندی): مس در مجاورت هوا و حرارت اکسید میشود و اکسید مس(II) تشکیل میدهد که رنگ سیاه یا تیره دارد.
این تغییر رنگ نشان
- هر مثقال شرعی ۱۴ نخود است
مثقال شرعی و مثقال معمولی هر دو واحد وزن هستند اما تفاوت اصلی در مقدار آنهاست:
- مثقال شرعی: معادل ۱۴ نخود محاسبه میشود
- مثقال معمولی: معادل ۱۸ نخود در نظر گرفته میشود
این تفاوت به دلیل کاربردهای مختلف ایجاد شده است. مثقال شرعی بیشتر در محاسبات شرعی مانند خمس و زکات استفاده میشود، در حالی که مثقال معمولی در معاملات روزمره و صنعت طلا و جواهر به کار میرود.
هر نخود نیز معادل ۱۹۲ میلیگرم (۰.۱۹۲ گرم) است، بنابراین:
مثقال شرعی ≈ ۲.۶۸۸ گرم
مثقال معمولی ≈ ۳.۴۵
- سکه نیم پهلوی
سکه نیم پهلوی مربوط به دوره پهلوی است، نه عصر صفویه. در عصر صفویه، سکههای متعددی برای تجارت ضرب میشد، از جمله:
- شاهرخ (سکه طلا)
- عباسی (سکه نقره)
- محمدی (سکه نقره کوچکتر)
این سکهها در تجارت با منطقه مدیترانه و دیگر مناطق استفاده میشدند و بر اساس استانداردهای پولی رایج در آن زمان طراحی شده بودند.
- 3431 3/10 گرم
انس تروی یک واحد وزن است که در سیستم تروی استفاده میشود و معمولاً برای فلزات گرانبها مانند طلا و نقره به کار میرود.
هر انس تروی دقیقاً معادل ۳۱٫۱۰۳۴۷۶۸ گرم است.
در پاسخ شما عدد ۳۴۳۱ ۳/۱۰ گرم نوشته شده که به نظر میرسد ترکیبی از چند عدد است. اگر منظور ۳۴۳۱ و ۳/۱۰ گرم باشد، این مقدار بسیار بیشتر از وزن یک انس تروی است.
برای محاسبات دقیق در معاملات طلا و نقره، باید از مقدار استاندارد ۳۱٫۱۰۳ گرم استفاده کنید.
- از اوزان تروى Troy
در کشورهای اروپایی و آمریکایی برای توزین فلزات گرانبها مانند طلا، نقره و پلاتین از سیستم اوزان تروی استفاده میشود.
مهمترین واحدهای این سیستم عبارتند از:
- اونس تروی - واحد اصلی که معادل 31.1035 گرم است
- پنیوِیت - معادل 1.555 گرم (یک بیستم اونس تروی)
- گران - واحد کوچکتر
این سیستم با سیستم اوزان معمولی (avoirdupois) که برای اکثر کالاها استفاده میشود متفاوت است و دقت بالاتری برای فلزات با ارزش دارد.
- ۲۰۰ سوت
هر قیراط معادل ۲۰۰ میلیگرم یا ۰٫۲ گرم است.
از آنجایی که هر گرم برابر با ۱۰۰۰ میلیگرم (سوت) محاسبه میشود، بنابراین:
- یک قیراط = ۲۰۰ میلیگرم
- یک گرم = ۱۰۰۰ میلیگرم
پس هر قیراط برابر با ۲۰۰ سوت (میلیگرم) است.
- طلای مس بار
تیزاب سلطانی مخلوطی از اسید نیتریک و اسید کلریدریک است که توانایی حل کردن طلای خالص را دارد. با این حال، سرعت واکنش طلا با تیزاب سلطانی به خلوص و آلیاژ آن بستگی دارد.
طلای خالص (عیار ۲۴) در برابر تیزاب سلطانی مقاومت نسبی دارد و واکنش آن کند است. اما وقتی طلا با فلزات دیگری مانند مس آلیاژ شود (مثلاً طلای ۱۸ عیار که حدود ۲۵٪ مس دارد)، مس موجود در آلیاژ به سرعت با تیزاب واکنش داده و طلا را سریعتر در معرض حمله اسید قرار میدهد.
بنابراین طلای مسبار (طلای حاوی مس) واکنش سریعتری